Tag Archives: Rust

Vermoeid zijn en rust vinden


De meeste van ons weten wat vermoeidheid is. We zijn allemaal wel eens moe. Sommigen zelfs altijd, door ziekte of door een vermoeiend leven. Toch hebben wij allerlei dingen die ons het leven makkelijker maken: een stofzui-ger en een wasmachine, een grasmaaier en een elektrische boormachine, een auto of bromfiets (of anders een bus of een trein).
In de oudheid kenden ze maar één manier om zwaar werk te vermijden: het een ander laten doen. Maar daarvoor moest je rijk zijn. Was je dat niet, dan moest je het zelf doen, want er waren geen batterijen en stopcontacten, laat staan motoren.

 

 

Zwoegen

Het Grieks van het NT gebruikt voor vermoeidheid het woord kopos, en voor moe worden kopiaō. In het gewone taalgebruik betekent kopos ‘het verrichten van een inspanning die vermoeid maakt’, en vervolgens die vermoeidheid zelf. Het werkwoord kopiaō betekent ‘zwoegen’ of ‘zich afmatten’ en vervol-gens: daarvan ‘vermoeid of afgemat worden’. Ook in de Septuaginta, de Griekse vertaling van het OT, vinden wij dit woord. Eleazar, een van Davids helden, richtte een slachting aan onder de Filistijnen “tot zijn hand vermoeid werd” (2 Sam. 23:10). God zegt tegen Israël:

“Zo gaf Ik u een land, waarvoor u niet gezwoegd hebt” (Joz. 24:13).

In Psalm 6:7 zegt David:

“Ik ben afgemat van mijn zuchten”.

Dus niet alleen fysieke arbeid of letterlijk als soldaat vechten, maar ook verdriet en benauwdheid (door tegenstanders aangedaan) kunnen ons afmatten. Wat een vreugde is het dan om te weten dat in het komende Vrederijk het zwoegen niet tevergeefs zal zijn (Jes. 65:23).

Reizen

Vooral reizen was in het oude Israël een vermoeiende bezigheid. In het gunstigste geval kon je een ezel of een kameel het zware werk laten doen, maar meestal moest je gewoon lopen. De apostel Johannes zegt dat Jezus, bij de bron van Sichar, vermoeid was van zijn tocht (Joh. 4:6). Wij mogen ervan uitgaan dat Jezus dikwijls grote afstanden te voet aflegde. Vaak was het warm en droog. Het tijdig drinken van water was van levensbelang, want uitdroging lag op de loer. Wie wel eens door de Judese woestijn heeft gereisd (en uiteraard geldt dat voor elke woestijn), weet dat regelmatig water drinken absoluut noodzakelijk is. De apostelen Paulus accepteert de moeiten en zware inspanningen van het reizen, en van het daarmee gepaard gaande leven, als een normaal aspect van zijn bestaan:

“Wij doen onszelf in alles kennen als dienaren Gods: in veel dulden, in verdrukkingen, in noden, in benauwdheden, in slagen, in gevangenschappen, in oproeren, in moeiten (kopos), in nachten zonder slaap, in dagen zonder eten” (2 Kor. 6:4,5).

Zijn inspannend werken verzekert hem dat hij een ware dienaar is van Christus (zie ook 2 Kor. 11:23,27). Zijn handwerk wordt vermeld in 1 Kor. 15:10:

“Ik heb meer gearbeid (NBV: harder gezwoegd) dan zij allen”.

Om in zijn levensonderhoud te voorzien verrichtten hij en zijn reisgenoten ‘zware handenarbeid’ (1 Kor. 4:12). En hij herinnert zijn mede gelovigen hieraan:

“Want gij herinnert u, broeders, onze moeite(kopos) en inspanning. Terwijl wij nacht en dag werkten, om niemand uwer lastig te vallen, hebben wij u het evangelie van God gepredikt (1 Thess. 2:9).

In 1 Kor. 16:16 lezen we:

“Stelt u dan ook onder zulke mensen, en onder ieder, die medewerkt en arbeidt (kopiaō)”.

De NBV geeft die twee werkwoorden weer met slechts één woord:

“die zich samen met hen zoveel moeite geven”.

Maar het Grieks van Paulus zelf is krachtiger:

mee werkend en arbeidend.

In Luk. 5:5 lezen we de woorden van Petrus, woordvoerder van de vissers die discipelen van Jezus waren

“Meester, de hele nacht hebben wij hard gewerkt.Ook hier is het woord kopiao,en het behoeft geen verdere uitleg dat hij het heeft over ingespannen arbeid op een vissersboot.

Geestelijke rust

Maar het woord kreeg ook een figuurlijke betekenis:

“Komt tot Mij, allen, die vermoeid en belast bent, en Ik zal u rust geven” (Matt. 11:28).

Wie tot Jezus komt, doet dat in de verwachting van zijn geestelijke vermoeidheid te worden bevrijd. Die geestelijke vermoeidheid kan het gevolg zijn van het krampachtig vasthouden aan menselijke tradities, of van niet aflatende pogingen om perfectie te bereiken. Want al doen we nog zo ons best, het lukt ons gewoon niet. Joden, vroeger en nu, en christenen gaan gebukt onder het besef van hun falen, de angst voor straf en de gewetensnood die daarvan het gevolg is. Jezus bevrijdt ons daarvan en dat verklaart de wonderlijke rust die hij ons geeft. Door Jezus maakt God ons vrij van zonden en geeft ons rust en vrede. Gods zoon maakt ons vrij van een uitzichtloos leven, van schuld en van de dood. Het geheim is gelegen in het feit dat Jezus’ juk zacht is en zijn last licht. De reden is dat Hij onze schuld gedragen heeft en dat hij onze last mee-draagt. Hij wekt de gelovigen op zich altijd volledig in te zetten voor het werkvan de Heer:

“… in het besef dat door de Heer uw inspanning (kopos, enkelvoud) nooit tevergeefs is” (1 Kor. 15:58).

Ook deze bezigheid is arbeid die vermoeid maakt. Maar nu is het een vermoeidheid die niet tevergeefs is.

“Gelukkig zijn zij die vanaf nu in verbondenheid met de Heer sterven. En de Geest beaamt: Zij mogen uitrusten van hun inspanningen (kopos,meervoud), want hun daden vergezellen hen’” (Openb. 14:13).

MR/RCR

1 Comment

Filed under Geestelijke aangelegenheden, Geschiedenis, Levensstijl, Nederlandse teksten - Dutch writings, Religieuze aangelegenheden, Voelen en Welzijn

Meer last van slaapproblemen of piekeren?

Voel je je niet uitgerust ’s ochtends? Pieker je ‘s nachts of nemen je angsten grotere proporties aan in het donker?

Twintig procent van de mensen slaapt slechter sinds de uitbraak van de coronacrisis. Vaak heeft dit te maken met zorgen of angst. Hoewel we als mens wel wat stress en slaapdeprivatie aankunnen, kan zich dit toch op veel lange termijn gaan wreken.

Gelukkig zijn er heel wat dingen die men kan doen om sneller in slaap te vallen. We laten ons inspireren door slaapexperten Inge Declercq en Filip Raes.

Ontspannen voor het slapengaan is een must
Het is belangrijk om je hoofd leeg te maken en te ontspannen: een serie kijken, boek lezen, dansen, joggen, yoga, wandelen, een warm bad, met je huisdier spelen, of lichaamsoefeningen.

Maak een tijd en een plek voor alles
We hebben de neiging om plaatsen te associëren met plezier, werk, rust of stress. Het is belangrijk dat we het nieuws bekijken, piekeren én (ontspannings)activiteiten buiten de slaapkamer. Dit zodat we de slaapkamer enkel associëren met rust.

Omgaan met angst of piekeren doorheen de dag en voor het slapengaan
We hebben zeker het recht om ons angstig te voelen in deze tijden. We mogen daar aandacht en tijd aan geven. Maar doe dit bewust, ook overdag en met zorg voor jezelf.

  • Maak een piekerhoekje, weg van je slaapkamer waar je een beperkte tijd mag piekeren.
  • Maak gebruik van een piekerdoosje. Je schrijft je zorgen in een paar woorden op en stopt deze in een doosje alvorens naar bed te gaan. Zo geef je ze even aandacht en besluit je ze weg te leggen voor een later moment.
  • Je kan ook kiezen voor een piekerkwartiertje. Kies een vast moment om naar hartenlust te piekeren
  • Relativeer en durf met je piekergedrag te lachen: ‘aha, daar zijn ze weer, zie me nu’. Zo bedaar je je acute stressreactie.
  • Maak tijd voor buikademhalingsoefeningen doorheen de dag.
  • Beperk schermtijd. Schermen geven blauw licht, een waaksignaal voor je centrale klok, die ons slaaphormoon onderdrukt.
  • Bekijk geen nieuws meer na 20-21u bijvoorbeeld, en zeker geen nieuwsupdates bekijken wanneer je al in bed ligt.
  • Zeg tegen jezelf: “Mijn dagen worden beheerst door dat virus en dat volstaat. Er is geen reden om er ook ‘s nachts mee bezig te zijn.”

Slaaptechnieken om uit te testen: de kracht van verbeelding

1. Visualisatie oefening: “Ik reis door mijn hoofd”
Ga terug naar een moment op vakantie en neem er desnoods een foto bij. Probeer je zoveel mogelijk details voor de geest te halen: het lekkere eten, de frisse lucht, de zon op je gezicht, wie er bij je zat, hoe je je voelde. Deze beelden verminderen de activiteit in overactieve hersengebieden, die ervoor zorgen dat je wakker ligt. Daardoor val je sneller in slaap.

2. Visualisatie oefening: “ik bereid me voor in gedachten op mijn slaap”
Probeer je stap voor stap in te beelden hoe je ’s avonds naar bed gaat. Verbeeld je eerst hoe je tot rust komt, door aangename kleren aan te doen of door een tas thee te drinken. Beeld je in hoe je je tanden poetst en nadien hoe je in bed kruipt, onder een zacht deken. Beeld je in dat je je ogen sluit en voel hoe heel je lichaam zich ontspant. Bij elke stap maak je gebruik van een “als-dan plan”, bijvoorbeeld: “Als ik gemakkelijke kleren aandoe, dan voel ik de stress van mij afglijden.”

3. Cognitieve shuffle
Deze techniek werd uitgevonden door een Canadese psycholoog Beaudoin. Deze probeert onze chaotische breintoestand tijdens (in)slaap na te doen: we ervaren dan een wirwar van onlogische samenhangende flarden van informatie die we proberen te verwerken.

  • Kies een neutraal woord van minstens vijf letters, bijvoorbeeld “beer”. Dit wordt je sleutelwoord.
  • Zoek een nieuw woord dat begint met de eerste letter van het sleutelwoord.
  • Probeer je het woord zo goed mogelijk visueel in te beelden.
  • Zoek na enkele seconden een nieuw woord, beginnende met dezelfde letter. Gebruik je fantasie.
  • Vind je geen nieuwe woorden, keer terug naar je sleutelwoord en ga verder met de tweede letter van het sleutelwoord
  • Zo valt ons brein makkelijker in slaap en dwalen we minder snel af naar beladen beelden of angsten.

2 Comments

Filed under Gezondheid, Levensstijl, Nederlandse teksten - Dutch writings, Voelen en Welzijn

Stilte is van niemand en van iedereen 2

In een wereld waarin luid, snel en hard de norm lijken te zijn en waarin de meningen ons om de oren vliegen, kan net stilte een antwoord bieden. Steeds meer mensen zoeken dan ook bewust verstilling op om rust en dus levenskwaliteit te vinden. We praten met Dirk Sturtewagen, bezieler en coördinator van Waerbeke vzw, sterkhouder van de stiltebeweging in Vlaanderen. Een gesprek over aanvliegroutes, aandacht en ademhaling.

Sint-Amanduskerk van Waarbeke, een dorpje in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen en een deelgemeente van de stad Geraardsbergen, in de Denderstreek aan de provinciegrens, waar de Vlaamse Ardennen overgaan in het Pajottenland, te midden van een sterk golvend landschap, waarvan de hoogte varieert van 35 m tot 80 m.

In Waarbeke, een gehucht van Geraardsbergen, is al sinds 2003 het Waerbekehuis gevestigd. Aanleiding was de officiële erkenning van het Stiltegebied Dender-Mark. Intussen telt Vlaanderen al acht gebieden met het Kwaliteitslabel Stiltegebied. Het zijn plekken waar je écht tot rust kan komen, middenin de natuur.

De kracht van de natuur
Dat stilte en natuur hand in hand gaan, lijdt geen twijfel. “De natuur hebben we als mens immers niet moeten bedenken en creëren. Het is geen architecturaal project dat bedacht moet worden in ons hoofd. De natuur is er gewoon, zonder innerlijke drukte en lawaai. En net daarom is het zo’n rustfactor”, legt Dirk uit.

“Soms krijgen we de vraag te bewijzen of stilte echt werkt. Wat zó evident is, moet vandaag statistisch onderbouwd worden. Trek gewoon zelf eens de natuur in en ervaar van binnenuit wat het met jou doet, is dan het beste antwoord.”

Wil dat dan zeggen dat je voor stilte altijd een externe fysieke locatie nodig hebt?

“Het gaat om de ontdekking van en de verbinding met je eigen innerlijke rust. Natuur kan daarbij helpen. Eens je die hebt gevonden, kan je zelfs in de moeilijkste situaties de rust en de stilte oproepen in jezelf.”

Van niemand en van iedereen
Nog al te vaak maken we stilte moeilijk. Alsof het een verplichting of zelfs een verbod is. Of een spirituele beleving voor wie het zich kan permitteren. En dat terwijl stilte en rust zo eenvoudig kunnen zijn.

“We willen van een stiltegebied geen dwangbuis van regels noch een luxeproduct maken”,

zegt Dirk overtuigd.

“Stilte gaat niet om beperking of reglementering, want die worden opgesteld tégen lawaai, of tégen geluidsoverlast. Iedereen heeft de aanleg om een ervaringsdeskundige te zijn als het op stilte en rust aankomt. En ook iedereen kan er toegang toe krijgen.”

“Er zijn verschillende aanvliegroutes richting stilte. Sporten, artistieke schoonheid of gewoon plezier beleven, kunnen even waardevolle stilte-ervaringen zijn als een diepgaande filosofische kijk. We maken allemaal die verbinding met onze innerlijke rust op onze eigen manier.”

Geen tijd
In de beleving van stilte valt tijd helemaal weg.

“Er zijn twee soorten tijd. Je hebt enerzijds de Chronos-tijd: de meetbare kloktijd met deadlines en soms stress en burn-outs tot gevolg. Maar aan de andere kant heb je ook de Kairos-tijd: een innerlijke tijdsbeleving wanneer we intens of intiem in iets opgaan. Het tijdsbesef valt dan helemaal weg. We zitten vaak in zo’n verslavende race tegen de klok, dat we de toegang tot die intensiteit kwijtraken.”

Bewust ademhalen
Gevraagd naar een gouden tip om in alle hectiek van elke dag stilte te vinden, geeft Dirk ons deze tip mee:

“Richt je aandacht – als het je eens teveel wordt – een paar minuten op je ademhaling, je meest nabije natuurlijke beweging. Net omdat we daar zelden bij stilstaan, kan die aandacht je helpen stilte, rust en ruimte te vinden. En anders maakte je je toch maar nodeloos druk in de zoveelste file.”

Alle informatie over de stiltebeweging en de stiltegebieden vind je op www.waerbeke.be en www.lne.be/stiltegebieden.

Waar vind jij de stilte?

Stuur Bond zonder Naam een brief of e-mail met waar jij de stilte opzoekt en maak kans op 1 van de 5 gratis deelnames aan hun nieuwe workshop “Gewoon Zijn” die in mei 2019 van start gaat.

Bond zonder Naam Stilteactie
Sint-Jacobsmarkt 39
2000 Antwerpen
of
stilteactie@bzn.be

+

Voorgaande

Stilte is van niemand en van iedereen 1

Stilte spatie in lawaai

Stilte is niet leeg

De stilte is niet leeg maar vol antwoorden

Stilte die we deelden

Vindt ook

  1. Dender-Mark eerste Vlaamse stiltegebied
  2. Stiltegebied Dender-Mark
  3. Wandelroute Stiltepad Dender/Mark (12 km)
  4. Het stiltegebied tussen Dender en Mark
  5. Waerbeke

Aanvullende lectuur

  1. Wees stil en luister

+++

Gerelateerd

  1. Leeg
  2. stilte.
  3. Nieuw project

Leave a comment

Filed under Aankondiging & Introductie, Bond Zonder Naam, Levensstijl, Nederlandse teksten - Dutch writings, Sociale Aangelegenheden

Liefde is troost in droefheid


”Liefde is
troost in droefheid,
stilte in tumult,
rust in onrust,
hoop in wanhoop.”
Henry Drummond


Leave a comment

Filed under Aanhalingen of Citaten, Activisme & Vredeswerk, Levensstijl, Nederlandse teksten - Dutch writings, Positieve gedachten, Sociale Aangelegenheden, Voelen en Welzijn