Tag Archives: In Europa (Geert Mak)

Geert Mak – Grote Verwachtingen. In Europa. 1999-2019.

Kun je geschiedenis herkennen als je er middenin zit?

Persoonlijke verhalen vormen de basis van de nieuwe serie “In Europa”. Verhalen van ooggetuigen die – zonder dat ze het doorhadden – deel uitmaakten van historische gebeurtenissen, die achteraf als ‘sleutelmoment’ kunnen worden gezien.

Met recht en rede mag de te Vlaardingen geboren ex-redacteur van het weekblad de Groene Amsterdammer, en medewerker en stadsredacteur van NRC/Handelsblad, en buitenlandredacteur van de VPRO-radio, de lezers en kijkers in de Lage Landen begeesteren.

Nu zijn reeks ‘In Europa” op de Nationale Belgische Omroep loopt, is het de moeite meerdere boeken van Geert Mak onder de loep te nemen en te zien waarom hij in 2004 een eredoctoraat kreeg van zo wel de Open Universiteit Heerlen als van de Westfälische Wilhelmsuniversität in Münster voor zijn verdiensten op het gebied van geschiedschrijving.

Dat hij zijn lezers of de televisie kijkers aanzet tot het stellen van kritische vragen is één van zijn goede kenmerken, die aangeven dat hij niets opdringt maar verder wil aanzetten tot kritisch nadenken, evalueren en stappen ondernemen.

Grote verwachtingen: In Europa - 1999-2019

*

Te herinneren

  • Tijd = vriend + vijand van historicus.
  • verre verleden = een gegeven.
  • Verbindingen – oorzaak + gevolg
  • Hoe dichter de tijd de historicus nadert => hoe troebeler het zicht.
  • Feiten en gebeurtenissen > soepel beschrijven
  • consequenties > moeilijk te overzien.
  • ondergaan onze tijd
  • nieuwe eeuw vol voorspoed voor ons => afscheid nemen van treurnis van 20e eeuw
  • zaadjes al gepland > klimaat + terrorisme + stroom vluchtelingen + bankencrisis
  • Onze wereld = drastisch aan het veranderen
  • verbindingen van verleden naar heden
  • kinderen na 9/11 niet meer naar etnische afkomst keken.
  • Irak oorlog > Irakese inval 2003 ~=~  onbezonnen Russisch-Japanse oorlog van 1904.
  •  Westen viel  opnieuw van een voetstuk
  • val van de Muur = overwinning van liberalisme => ‘the end of history’ <= Europeanen in voormalige Oostblok – met name Polen + Hongaren = ineenstorting Sovjet-imperium = 1. nationalistisch feest= nieuw begin voor duizend en één nationale ambities.
  • veel Midden-Europese landen leefden tot 1918 onder het Oostenrijks-Hongaarse Rijk of onder de Ottomanen, daarna onder het nazi-imperium, na de Tweede Wereldoorlog onder de Sovjets.
  • Mak zoomt in op vluchtelingen > duizelingwekkende aantallen doden zien > maakt ze mens, geeft ze namen, leeftijden + reden van dood
  • Brexit > Britten beschouwden zichzelf sinds 1945 (…) als overwinnaars. (…)
  • triomfantelijke gevoelens kende rest van Europa nauwelijks.
  • oprichting van EU vr Verenigd Koninkrijk = belangrijk onderdeel van vredes- en verzoeningsproces + vooral handelsblok met verguld randje
  • bankencrisis > narcistische, op winst beluste managers
  • Nederland aantal zelfdodingen na 2008 v. 9 naar 11 per honderdduizend inwoners  gestegen
  • andere landen vanaf 2008 aantal zelfmoorden met duizenden gestegen <= Niet ondenkbaar crisis grote rol = psychologische gevolgen v. neoliberalisme > geweld vrije markt => leven v mens klein + futiel. 
  • hoe lang voordat vrije markt definitief bankroet raakt.
  • bestuurlijk Europa > politici = “westerse blindheid”.
  • massale opkomst v.h. populisme, overal in Europa.
  • Amsterdam kampt met uithollende gevolgen van de globalisering.
  • Friesland > Leeuwarden culturele hoofdstad van Europa > inbreng Friezen weinig ruimte.

Tonny Mollema

Tijd is de vriend en de vijand van de historicus. Vanuit de overzichtelijke zetel van het heden is al datgene wat in het verre verleden gebeurde een gegeven. Verbindingen dienen zich aan, oorzaak en gevolg vloeien feilloos in elkaar over en decennialange vraagstukken hebben in een paar pagina’s een antwoord gevonden. Hoe dichter echter de tijd de historicus nadert, hoe troebeler het zicht. Feiten en gebeurtenissen laten zich nog soepel beschrijven, maar consequenties zijn steeds moeilijk te overzien. Geert Mak zelf weet dit maar al te goed. Al vroeg in het boek beschrijft hij over de slimme geschiedenisstudent uit 2069 die over onze tijd zal gaan schrijven. Hij zou zo graag meekijken met hem. Wat schrijft hij over de tijd van nu? We ondergaan onze tijd, we doen wat we doen en de toekomst zal haar oordeel over ons vellen.

View original post 1,349 more words

1 Comment

Filed under Economische aangelegenheden, Geschiedenis, Levensstijl, Nederlandse teksten - Dutch writings, Politieke aangelegenheden, Re-Blogs and Great Blogs, Sociale Aangelegenheden, Wereld aangelegenheden